Category: Енциклопедија

ТАСЕВСКИ, Сашо (Скопје, 10. Ⅳ 1972) – актер. Дипломирал на Отсекот за актерска игра на ФДУ во Скопје, (1995). Од 1998 г. е член на Драмскиот театар во Скопје. УЛОГ: Филоктет (во истоименото дело); „Роберто Зуко“ (неколку улоги во претставата), Силвио („Арлекин, слуга на двајца господари“), Лука („Стари миризби“), „Кандид во земјата на чудата“ (неколку… Continue reading ТАСЕВСКИ, Сашо

ТАСИЌ, Миомир (Скопје, 17. Ⅸ 1947) – оперски певец, баритон, првенец на Операта на МНТ. Дипломиран лекар. Пеење учел приватно кај Ст. Липша. Во Операта на МНТ е од 1978 г., каде што (во 1971) дебитирал со улогата на Валентин во операта Фауст. На сцената на МНТ реализирал повеќе од 20 помали и поголеми улоги.… Continue reading ТАСИЌ, Миомир

ТАСКАТА СЕРСКИ –в. Спасов, Атанас – (Таската) Серски.

ТАТАРИ – азиски племиња, главно муслимани-сунити. Формирале држава во јужноруските степи (1240). Преземале напади во Унгарија, Бугарија, Византија, во чија служба ограбувале по Македонија. ЛИТ.: Р. Грусе, Царство степа. Атила, Џингис-кан, Тамерлан, Сремски Карловци -Нови Сад, 1996. Б. Петр.

ТАТАРЧЕВ, Асен Михајлов (Ре-сен, 1892 – Куманово, 9. Ⅷ 1970) – гинеколог-акушер. Медицина завршил во Женева, каде што и специјализирал гинекологија и акушерство. Работел во Ресен, Софија и Битола. По Втората светска војна бил осуден за соработка со окупаторот. По Ослободувањето од затворот работел во Прилеп, Гостивар и Куманово, каде што ја организирал гинеколошката служба.… Continue reading ТАТАРЧЕВ, Асен Михајлов

ТАУЛАНТИ – илирски племиња, соседи на Македонците. Ја населувале територијата на ден. Албанија. Создале моќно кралство (ок. 335 г. пр. н.е.) на чело со кралот Глаукија, кој ги проширил границите на државата. По неговата смрт (крај на Ⅳ в.) кралството почнало да опаѓа. ЛИТ.: П. Кабан, За Илирите од Бардилис до Гентиј (Ⅳ–Ⅱ в. пр.… Continue reading ТАУЛАНТИ

ТАХИР, Алаетин (Алаеттин Тахир) (Скопје, 23. Ⅳ 1949 – Скопје, 29. И 2004) – раскажувач, книжевен критичар, новинар, преведувач, припадник на турската националност од РМ. Бил уредник на културната рубрика на весникот „Бирлик“, новинар на турските емисии во МТВ – Скопје, дописник на весникот „Тан“ од Приштина. Член на ДПМ од 1992 г. ДЕЛ: Апартман… Continue reading ТАХИР, Алаетин

ТАХИР, ќамуран (Скопје, 17. И 1925) – борец, новинар и политички деец. Ја завршил гимназијата во Велес и подоцна Вишата политичка школа „Ѓуро Ѓаковиќ“ и Високата школа за политички науки во Белград. Како гимназијалец бил член на СКОЈ (од 1941), член на МК на СКОЈ во Велес, учесник во НОБ (1941), како борец и заменик… Continue reading ТАХИР, ќамуран

ТАХОВ, Наум (Крушево, 1867 – Софија, 1930) – слеп народен пејач, собирач на народни умотворби и автор на песни. Во Софија го отпечатил својот зборник со македонски народни песни (1895). Десетина песни му отстапил Марко Цепенков. Објавени се и 40 влашки песни. Голем број од песните се однесуваат за личности од ослободителното движење од овој… Continue reading ТАХОВ, Наум

ТАЧИ, Хамид (с. Ваксинце, Кумановско, 1924) – борец и политичар. Се школувал во Великата медреса во Скопје (1936–1941), а потоа завршил гимназија во Приштина. Поради политички прогон бил принуден да го прекине школувањето и се приклучил на НОБ (од првата половина на 1943) како борец, политички комесар на чета, на баталјон и на бригада; демобилизиран… Continue reading ТАЧИ, Хамид

ТАЏЕР, Исак (Софија, Бугарија 24. ⅩⅠⅠ 1916 – Скопје, 17. Ⅺ 2005) – спец. интернист, патофизиолог, редовен проф. на Мед. ф. во Скопје (од 1967), академик. По студиите на Мед. ф. во Виена Исак Таџер (1935–1939) завршува во 1941 г. на Мед. ф. во Софија. Во 1942 г. стажира, а потоа е интерниран во логор,… Continue reading ТАЏЕР, Исак

ТАША – албанска организација (1943–1944), формирана од Германците за етничко чистење на окупираниот западен дел на Македонија (со масовен терор и протерување на Македонците). Учествувала во грабежите по селата и во борбените акции против македонските партизански единици. Се расформирала во ноември 1944 г. ЛИТ.: Ѓорѓи Малковски, Политичките партии и организации во Македонија во Втората светска… Continue reading ТАША

ТАШЕВА, Марија (Радовиш, 24. ⅩⅠⅠ 1940) – универзитетски професор, социолог. Основно образование завршила во родното место, а средно во Штип. Завршила Стоматолошки (1964) и Филозофски факултет (1971) во Скопје. Докторирала на Филозофскиот факултет во Скопје, на тема „Концептот на општествената промена и развој во современиот функционализам“ (1991). Асистент на Институтутот за социолошки и политичко-правни истражувања… Continue reading ТАШЕВА, Марија

ТАШКОВ, Љубомир (Струмица, 2. Ⅳ 1949) – дипл. град. инж., редовен професор од областа на сеизмологијата. Основно училиште завршил во Скопје, а средно во ГУЦ „Здравко Цветковски“, како архитектонски техничар. Градежен факултет (Конструктивна насока) на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ завршил во 1974 г. како најдобар студент на генерацијата. Магистрирал во ИЗИИС (1980), каде што… Continue reading ТАШКОВ, Љубомир

ТАШКОВСКИ, Братислав (Скопје, 1960) – поет, раскажувач, публицист, новинар, редактор на „Македонско дело“ и на литературниот месечник „АКТ“ и „Форум плус“. Студирал новинарство на Скопскиот универзитет „Кирил и Методиј“. Бил претседател на Советот на меѓународната поетска манифестација Струшки ве-Братислав Ташковски чери на поезијата. Објавил повеќе поетски книги. БИБ.: Прсти во облаците (1987), Бикови во мојот… Continue reading ТАШКОВСКИ, Братислав

ТАШКОВСКИ, Васко (с. Нижеполе, Битолско, 31. Ⅷ 1937) & академски сликар, академик. Го завршил Средното уметничко училиште во Скопје (1958), а потоа дипломирал на Академијата за применета уметност во Бел-град (1964). Подолго време работел како сценограф во Македонската телевизија (1965&1991), со над 300 реализирани сценографии. Избран е за дописен (21. Ⅳ 1994), а потоа и… Continue reading ТАШКОВСКИ, Васко

ТАШКОВСКИ, Драган (Скопје, 10. Ⅸ 1917 – Хвар, септември 1980) – историчар и публицист. Основно и средно образование завршил во Скопје, а дипломирал и магистрирал на Високата школа за политички науки во Белград. Одбранил хабилитационен труд под наслов „Кон етногенезата на македонскиот народ“ (Скопје, 12. Ⅳ 1975) и бил избран во звањето виш научен соработник.… Continue reading ТАШКОВСКИ, Драган

ТАШЌОПРУЛУ Заде (Ахмед Исамудин-ефенди), (?, 1585 – Скопје, 1649) – познат османлиски биограф – енциклопедист. Во 1529 г. бил назначен за професор во Исхакбеговата медреса во Скопје, каде што повеќе години бил кадија и ги напишал делата Тарихи кебир и шакаик. ЛИТ.: Евлија Целеби, Путопис. Одломци о југословенским землјама. Превео, увод и коментар Хазим шабановиќ,… Continue reading ТАШЌОПРУЛУ Заде

ТВРДОКРИЛЦИ (Цолеоптера)– инсекти со два пара крилја. Предниот пар крилја е хитинизиран и претворен во тврди покрилја (елѕтрае), по што и го добиле името. Редот е претставен со најголем број видови меѓу инсектите, опфаќа преку 300.000 видови со различна големина од 0,4 до 160 мм. Тврдокрилец тркач Повеќето од нив се штетници во стопанството, но… Continue reading ТВРДОКРИЛЦИ

ТЕАРЦЕ – село во Тетовско. Се наоѓа во Долни Полог на преодот помеѓу подножјето на шар Пла-Новата црква „Св. Димитриј“ во Теарце нина и Полошката Рамнина, од двете страни на р. Теаречка Бистрица, на надморска височина од околу 540 м. Преку регионален пат е поврзано со Тетово на запад и граничниот премин Јажинце на североисток.… Continue reading ТЕАРЦЕ

ТЕАТРИ ВО МАКЕДОНИЈА. Во седум града во Република Македонијапостојат 12 театри: Македонски народен теа-тар – Драма, Национална институција Македонска опера и Ба-лет; Драмски театар; Турски теа-тар; Албански театар; Театар за деца и младинци (сите во Скопје); Народен театар „Војдан Чернодрински“ во Прилеп; Народен теа-тар „Антон Панов“ во Струмица; Народен театар во Штип; Народен театар во… Continue reading ТЕАТРИ ВО МАКЕДОНИЈА

ТЕКСТИЛНА ИНДУСТРИЈА – една од најзастапените индустрии за производство и преработка на текстилни материјали во РМ. Има значајна улога во развојот на македонското стопанство во последните педесетина години. Во СФРЈ Македонија била регион за развој на текстилниот сектор, со капацитети наменети за југословенскиот пазар и пошироко. Транзицискиот период донесе проблеми поради затворањето на големите компании… Continue reading ТЕКСТИЛНА ИНДУСТРИЈА

ТЕЛЕГРАФСКА АГЕНЦИЈА НА МАКЕДОНИЈА (ТАМ) (5. Ⅸ 1944 – 1945) – агенција за информирање на ДФ Македонија. Била формирана со одлука на Третата седница на Президиумот на АСНОМ во ман. „Св. Прохор Пчињски“ (2–5. Ⅸ 1944). Тоа е прва македонска национална информативна агенција во историјата. Одиграла значајна улога во афирмирањето на придобивките од НОАВМ. Подоцна… Continue reading ТЕЛЕГРАФСКА АГЕНЦИЈА НА МАКЕДОНИЈА

ТЕМЕЛКОВСКИ, Петар (Богомила, 25. Ⅺ 1946) – актер. Дипломирал актерска игра на Театарската академија во Софија. Бил член на Драмата на МНТ (1972–1975), а од 1975 г. е во Драмскиот театар во Скопје. Настапувал и на филм и ТВ, како и на други тетарски сцени во земјава и странство. УЛОГ: Трајан („Македонски состојби“), Едип („Цар… Continue reading ТЕМЕЛКОВСКИ, Петар