Архиви: Енциклопедија

КОРНЕТИ-ПЕКЕВСКА, Костандина Леонидова (Кочани, 11. Ⅱ 1949) – анатом, редовен проф. на Мед. ф. во Скопје (1999). Дипломирала медицина во Скопје (1973), магистрирала (1980), а во 1988 г. докторирала за иследувањето на крвните садови на срцето. Се усовршувала и истражувала во Балтимор (1984), Лондон (1998) и Берлин (1999 и 2002). Продекан на Мед. ф. (1994-1997),… Continue reading КОРНЕТИ-ПЕКЕВСКА, Костандина Леонидова

КОРНЕТИ, Мелпомени (Кочани, 7. Ⅴ 1952) – новинар и дипломат. Дипломирала на Архитектонскиот факултет во Скопје (1978). Била новинар во „Нова Македонија” (1980–1984), а потоа (до 1990) уредник во Редакцијата за култура. Ги вршела функциите директор на Македонската филхармонија (1990–1994) и генерален директор на Македонската радиотелевизија (1994–1996). Заменик на министерот за култура во Владата на… Continue reading КОРНЕТИ, Мелпомени

КОРОБАР, Боро Ангелов (Велес, 11. Ⅴ 1912 – Скопје, 23. Ⅹ 1989) – стопанственик, припадник на револуционерното движење меѓу двете светски војни. Организатор и учесник на работничките протести и демонстрации во Велес (1935–1941). Член на КПЈ од 1940, секретар на МК на КПЈ за Велес (1941), а во 1942 г. учествува во формирањето на НОПО… Continue reading КОРОБАР, Боро Ангелов

КОРОБАР, Перо Д. (Велес, 17. Ⅲ 1914 – Скопје, 2001) – правник и општественик. Бил припадник на македонското прогресивно студентско движење и дипломирал на Правниот факултет во Белград (1939). Како учесник во Перо Д. Коробар НОБ, бил секретар на илегалниот НОО во Велес и воено-судски обвинител при Главниот штаб на НОВ и ПОМ. По Ослободувањето… Continue reading КОРОБАР, Перо Д

КОРОВЕШОВ, Атанас (с. Смрдеш, Костурско, 1913 – с. Корнишор, Ениџевардарско, 2. IX 1945) – деец на македонското национално и комунистичко движење, борец во македонскиот партизански одред „Лазо Трповски” (1943). Во 1944 г., по судирот со раководството на КПГ за македонското национално прашање, со група македонски борци преминал во Вардарскиот дел на Македонија и Атанас Коровешов… Continue reading КОРОВЕШОВ, Атанас

КОРПОРАТИВНО УПРАВУВАЊЕ – систем на правила, водење и контролирање на корпорациите, што треба да овозможи оптимизација на работењето на менаџерите во полза на сопствениците на капиталот (акционерите). Во земјите со развиен пазар на капитал ефикасното корпоративно управување го овозможува берзата. Имено, цените на акциите на берзата се реален одраз на темелните (фундаменталните) вредности на корпорациите.… Continue reading КОРПОРАТИВНО УПРАВУВАЊЕ

КОРПУСИ НА НОВМ (октомври 1944 – 1945) – оперативни и оперативно-територијални воени формации во составот на НОВМ. Биле формирани три корпуси: Првиот македонски (скопски) корпус (во чиј состав влегла 42-та и Кумановската дивизија) со вкупно 6.737 борци и офицери; Вториот македонски (битолски) корпус (во чиј состав влегле 41-та и 49-та дивизија, а подоцна и 42-та… Continue reading КОРПУСИ НА НОВМ

КОРУБИН, Благоја (Прилеп, 1. Ⅲ 1921 – Скопје, 17. Ⅱ 1995) – национален деец, првоборец, филолог и преведувач (од српски, руски и француски), научен советник, истражувач и раководител на Одделението за современ македонски јазик во Институтот за македонски јазик „Крсте Мисирков” во Скопје. Основно училиште и гимназија завршил во Прилеп. Како член на Литературната секција… Continue reading КОРУБИН, Благоја

КОРУБИН, Јован (Скопје, 9. Ⅲ 1948 – Скопје, 21. XI 2006) – универзитетски професор, социолог. Основно и средно образование завршил во родниот град. Дипломирал на Правниот факултет во Скопје (1975), магистрирал на Правниот факултет во Белград (1984) и докторирал на Филозофскиот факултет во Скопје на тема „Научната интелигенција во структурата на македонското општество“ (1992). Избран… Continue reading КОРУБИН, Јован

КОРУБИН, Миле (Прилеп, 28. IX 1922 – Скопје, 13. IX 2000) – сликар и педагог. Остварил забележителни резултати преку обединување на фигуративните и апстрактните поими во сликарството. Дипломирал на АЛУ во Белград (1951). Работел како професор во УПУ во Скопје. Автор на меки стилизирани пејзажи (Пејзаж од Париз, 1957) и впечатливи портрети (Славко Јаневски, 1955/56).… Continue reading КОРУБИН, Миле

КОСЕЛСКА РЕКА – извира од западните падини на Плакенска Планина на височина од 1.070 м, а се влива во Охридското Езеро на височина од 693 м, кај Охрид. Вкупната должина на речниот тек изнесува 66 км, има вкупен пад од 377 м, и просечен пад од 5,71 ‰. Сливот зафаќа површина од 214 км 2.… Continue reading КОСЕЛСКА РЕКА

КОСОВИ, ВОДНИ (Цинцлидае) – мали птици со збиено тело и со кратки крилја, кои живеат покрај планинските потоци. Нуркаат во вода и со клунот ги превртуваат камењата, барајќи ларви од Воден кос инсекти. Во Европа и кај нас живее само еден вид – воден кос (Цинцлус цинцлус). ЛИТ.: Бирдс ин Еуропе: популатион естиматес, трендс анд… Continue reading КОСОВИ, ВОДНИ

КОСОВРАШКА БАЊА – се наоѓа на 5 км северно од Дебар, на самиот брег на вештачкото езеро шпилје, на надморска висина од 590 м. Бањата со мост е поврзана со патот Маврово–Дебар. Термоминералниот извор е предиспониран со длабински расед. Теренот е изграден од флишни седименти што содржат гипс. Изворот дава 68,8 л/сец вода, која има… Continue reading КОСОВРАШКА БАЊА

КОСОВСКАТА ВОЈНА И РМ – војната меѓу СРЈ и НАТО. Започнува на 24. Ⅲ 1999 г., по неуспехот на преговорите во дворецот Рамбуе (на ок. 50 км од Париз), т.е. откога на 23. Ⅲ 1999 г. српското собрание го одбива ултиматумот на НАТО. Завршува на 10. Ⅵ 1999 г. со склучување (во Куманово) воено-технички договор… Continue reading КОСОВСКАТА ВОЈНА И РМ

КОСОВСКИ ВИЛАЕТ (1877– 1912 г.) – посебна административно-територијална единица во рамвите години влегуваат санџаците: Приштина, Скопје, Призрен, Но-ви Пазар и Дебар. Повремено станувале промени во однос на санџаците, така што кон крајот на ⅩⅠⅩ и почетокот на ⅩⅩ в. тој бил составен од следниве санџаци: Скопје, Приштина, Сјеница, Пеќ, Ташлиџа (Приеполје) и Призрен. Поголем дел… Continue reading КОСОВСКИ ВИЛАЕТ

КОСОВСКИ НАРОДНООСЛОБОДИТЕЛЕН БАТАЛЈОН .(кај ман. Прохор Пчински, 11. XI 1943 – с. Вишевци, кај Власотинац, Србија, 25. Ⅲ 1944) – воена единица на НОВ и ПОС. Бил формиран од дел од борците на шарпланинскиот НОПО и една чета косовски партизани од Јужноморавскиот НОПО. Дејствувал во соработка со македонските и јужноморавските единици на кумановсковрањското подрачје: напад… Continue reading КОСОВСКИ НАРОДНООСЛОБОДИТЕЛЕН БАТАЛЈОН

КОСТАДИНОВ, Јордан – в. Иванов Јордан Костадинов. Петранка Костадинова КОСТАДИНОВА, Петранка

КОСТЕН – . (Цастанеа сатива Милл. сѕн. Ц. весца Гаертн., фам. Фагацеае) – големо листопадно дрво со широка круна од јужна Европа, западна Азија и од северна Африка. Листовите се големи, елипсесто издолжени, со остар врв, крупно назабени. Цветовите се собрани во долги и исправени (медоносни) реси, при што женските се наоѓаат при основата на… Continue reading КОСТЕН

КОСТИМОГРАФИЈА – . уметничка дисциплина во која се дизајнираат и се изведуваат костими на артистите за театарска или филм-ска претстава. Во костимографијата се вклучува и правењето маски, шминката и други специфични форми. Во Македонија со костимографија се занимаваат и Л. Грабул, Б. Мицевски, Љ. Ристовска, М. Папучевска, Н. Ефремов, А. Ношпал, Л. Георѓиева и Ѓ.… Continue reading КОСТИМОГРАФИЈА

КОСТОВ, Владимир (Битола, 22. IX 1932) – еден од најплодните македонски романописци и ав-тори на кратка проза. Дипломирал на Филозофскиот факултет во Скопје. Работел како професор на Педагошката академија при Универзитетот во Битола. БИБ.: Лица со маски, роман, Ск., 1967; Свадбата на Мара, роман, Ск., 1968; Игра, раскази, Ск., 1969; Нов ум, роман, Ск., 1970;… Continue reading КОСТОВ, Владимир

КОСТОВ, Димитар (Ресен, 1934 – ?, 2001) – редовен професор на Техничкиот факултет во Битола. Дипломирал на Електротехничкиот факултет во Белград. Во 1962 г. се вработил во Фабриката за фрижидери „Георги Наумов” во Битола. Од 1963 г. предава на Вишата техничка школа во Битола (предмет Електрични мрежи). Бил избран (1984) во звање редовен професор на… Continue reading КОСТОВ, Димитар

КОСТОВ, Кире (Битола, 14. IX 1949) – композитор, аранжер, трубач. Најголем дел од својот работен век го поминал како трубач во Танцовиот оркестар на Македонската радио-телевизија, апотоа и како негов раководител. Со компонирање започнал многу рано како автор на детски песни, а потоа создал бројни џез-композиции, популарни мелодии, музика за ТВ серии и за драмски… Continue reading КОСТОВ, Кире

КОСТОВ, Спиро (Велес, 8. Ⅻ 1848 – Софија, 19. Ⅷ 1931) – печалбар, учесник во Кресненското востание. Како печалбар во Романија работел во печатницата на Љубен Каравелов. Бил доброволец во Српско-турската (1876) и во Руско-турската војна (1878/ 1879). Во Кресненското востание (1878/1879) бил војвода на чета. Учествувал во Српско-бугарската (1885), како и во Балканските војни… Continue reading КОСТОВ, Спиро

КОСТОВ, Хари (с. Пишица, ПрибиШтипско, 13. XI 1959) – економист, банкар, актуелен Прв генерален директор на Комерцијална банка а.д. – Скопје, државник. Дипломирал на Економскиот факултет во Скопје. Бил стручен соработник во Извршниот совет на Собранието на СРМ и во Владата на РМ, заменик министер за финансии во Владата на РМ, претседател на Управниот одбор… Continue reading КОСТОВ, Хари